<\/p>\n
Yönetmen<\/strong>: <\/span><\/strong>Stanley Kramer (1960) <\/span><\/span><\/p>\n <\/span>IMDB<\/a><\/span><\/p>\n “\u0130nsan akl\u0131… Bir çocu\u011fun çarp\u0131m tablosunu ezberleyebiliyor olmas\u0131, sizin bütün amin ç\u0131\u011fl\u0131klar\u0131n\u0131zdan ve kutsal sayd\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u015feylerin hepsinden daha fazla kutsall\u0131k içeriyor. Bir fikir, bir katedralden çok daha büyük bir abidedir. Ve insan\u0131n akli bilgisinin geli\u015fimi, denizlerin ikiye yar\u0131lmas\u0131ndan da, asalar\u0131n y\u0131lana dönü\u015fmesinden de çok daha mucizevi bir \u015feydir!”<\/p>\n —Henry Drummond<\/p>\n <\/p>\n Dünyaca ünlü davalardan biri olan ve Amerika’da 1925 y\u0131l\u0131nda “Scopes Maymun Davas\u0131” olarak da bilinen insanl\u0131k ad\u0131na utanç verici olay\u0131n özellikle hukuki süreçlerini anlatan film, daha çok davan\u0131n görü\u015füldü\u011fü mahkeme salonunda geçmektedir. Sayfan\u0131n en alt\u0131na inerek filmden k\u0131sa bir bölüm izleyebilirsiniz.<\/span><\/p>\n Filmdeki karakterler gerçek hayattakileri yans\u0131t\u0131r, ancak isimleri senaryoda de\u011fi\u015ftirilmi\u015ftir.<\/span><\/p>\n —Ö\u011fretmen John Scopes<\/strong> filmde Bertram Cates<\/em>,<\/span><\/p>\n —Scopes’un avukat\u0131 Clarence Darrow<\/strong> filmde Henry Drummond<\/em>,<\/span><\/p>\n —Davac\u0131 ve avukat William Jennings Bryan<\/strong> da filmde Harrison Brady<\/em> ismiyle kurgulanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span> <\/p>\n (Bu yaz\u0131 SPOILER<\/strong> içermektedir.)<\/span><\/p>\n Süreç, John Scopes ad\u0131ndaki bir lise biyoloji ö\u011fretmeninin derste Darwin’in Türlerin Kökeni<\/a> kitab\u0131ndan al\u0131nt\u0131lar yaparak ö\u011frencilere biyolojinin temeli olan evrim kuram\u0131n\u0131<\/a> anlatmas\u0131 üzerine tutuklanmas\u0131yla ba\u015flar. Scopes anayasa mahkemesine ve Tennessee eyalet yasalar\u0131na kar\u015f\u0131 gelmek suçundan yarg\u0131lan\u0131r. Her iki taraf da eyaletteki en ünlü avukatlar\u0131 getirtir; duru\u015fma Amerika’da tüm radyo istasyonlar\u0131ndan yay\u0131nlan\u0131r. Scopes’u mükemmel bir \u015fekilde savunan agnostik avukat Clarence Darrow’un da belirtti\u011fi gibi, “Bu dava asl\u0131nda akl\u0131n ve bilimin, dini yobazl\u0131k ve bilim dü\u015fmanl\u0131\u011f\u0131yla, cehaletle mücadelesidir.”<\/span> <\/p>\n Davan\u0131n konusuna tan\u0131kl\u0131k etmek üzere getirilen birçok bilim adam\u0131n\u0131n, davayla ilgisiz olduklar\u0131(?!) gerekçesiyle konu\u015fmalar\u0131na bile izin verilmez. Bilimsel bir konunun okullarda ö\u011fretilmesi söz konusuyken bir bilim adam\u0131n\u0131n görü\u015fü nedense konuyla ilgisizdir!<\/span> <\/span><\/p>\n Bu trajikomik engellemelerin ard\u0131ndan Scopes’un avukat\u0131 Darrow, dindar bir insan oldu\u011funu iddia eden davac\u0131 avukat\u0131 tan\u0131k sandalyesine ça\u011f\u0131rarak \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir hamle yapar. Darrow, yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131l\u0131\u011f\u0131 savunan W. J. Bryan’\u0131 tan\u0131k sandalyesinde, bizzat \u0130ncil’den okudu\u011fu yarat\u0131l\u0131\u015f mitleriyle ve bunlar\u0131n akla uygunsuzlu\u011funu Bryan’a itiraf ettirmek suretiyle susturmay\u0131 ba\u015far\u0131r (filmde mutlu oldu\u011fumuz ve alk\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bölümlerdir bunlar.)<\/span> <\/p>\n Sekiz gün süren duru\u015fmalar\u0131n ard\u0131ndan Jüri, Scope’u eyalet yasalar\u0131na kar\u015f\u0131 gelmekten suçlu<\/strong> bulsa da, komik bir \u015fekilde sadece 100$ para cezas\u0131na<\/strong> çarpt\u0131r\u0131r. Bu duruma sinirlenen, çok daha a\u011f\u0131r bir ceza ç\u0131kmas\u0131n\u0131 bekleyen ve isteyen davac\u0131n\u0131n elinden de daha fazlas\u0131 zaten gelmez.<\/span> <\/p>\n Zaman\u0131n imkanlar\u0131yla ve teknolojisiyle elde edilmi\u015f olan tutarl\u0131 kan\u0131tlar\u0131n, daha o zaman bile yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131lar\u0131 evrim konusunda susturmaya ne kadar yeterli oldu\u011fu gerçe\u011fi dikkat çekici. Ancak o zamanki yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131l\u0131k da günümüzdekinden daha farkl\u0131yd\u0131. Ak\u0131ll\u0131 tasar\u0131m saçmal\u0131klar\u0131 henüz peyda olmam\u0131\u015ft\u0131 ve dinlere daha geleneksel bir bak\u0131\u015f aç\u0131s\u0131 vard\u0131. Bugün, 1925’ten sonra çok yol katetmi\u015f olan bilim dünyas\u0131, h\u0131zla geli\u015fen teknolojinin deste\u011fiyle elimize geçen kan\u0131tlar\u0131n fazlal\u0131\u011f\u0131 ve deneysel çal\u0131\u015fmalardaki muazzam art\u0131\u015f sayesinde zaten evrim kar\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131 ciddiye almazken, ülkemizde hala “din elden gidiyor” naralar\u0131yla evrim kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n pompalanmas\u0131, halk\u0131m\u0131za gerçekd\u0131\u015f\u0131 ve bilimsel olmayan argümanlar\u0131n sanki hakikatmi\u015f gibi sunuluyor olmas\u0131 da üzüntü verici, ötesi çok da utanç verici bir durum. Ama bunlar\u0131n hepsi, \u0130ngiltere ve Amerika’da, 1925’teki Maymun Davas\u0131’ndan çok sonra ortaya ç\u0131kan toplumsal olaylar\u0131n tetikledi\u011fi (1960’larda ba\u015flayan sava\u015f kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 ve cinsel devrimlerin) yeni bir yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131l\u0131k ak\u0131m\u0131 olan Ak\u0131ll\u0131 Tasar\u0131m furyas\u0131n\u0131n Türkiye’ye ula\u015fm\u0131\u015f halidir.<\/span> <\/p>\n Inherit The Wind <\/em>bu ba\u011flamda çarp\u0131c\u0131, dü\u015fündürücü ve üzücü bir film. Amerika 1925, Türkiye 2011… Biz neredeyiz hala? Korkar\u0131m Amerika’n\u0131n 1925’te bulunu\u011fu yerden de gerideyiz. Bu karanl\u0131k yerde daha ne kadar tutulaca\u011f\u0131m\u0131z da meçhul.<\/span><\/p>\n Ama bu davan\u0131n iyi sonuçlar\u0131 da oldu tabii. Zaten toplumlar bu \u015fekilde geli\u015fir ve evrilir. Bütün dünyada ses getiren bu davadan sonra, Amerika’da klasik yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131l\u0131k yava\u015f yava\u015f geriledi, en az\u0131ndan resmi anlamda. Bilimd\u0131\u015f\u0131, yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131 argümanlar ve kutsal kitaplardan al\u0131nma cümleler biyoloji ders kitaplar\u0131ndan ç\u0131kar\u0131l\u0131p, yerine evrime ve gerçek bilime dair bilgiler yerle\u015ftirildi. Daha da önemlisi bilimle ilgili ders kitaplar\u0131n\u0131n e\u011fitimciler taraf\u0131ndan de\u011fil, bilim insanlar\u0131 taraf\u0131ndan yaz\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131 ve yasal olarak kabul edildi.<\/span> <\/p>\n Günümüzde, köktendinci \u0130slam ülkeleri ve Amerika’n\u0131n say\u0131l\u0131 birkaç eyaleti haricinde, dünyan\u0131n tüm ülkelerinde fen derslerinde evrim teorisi ö\u011fretilmektedir. Yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131l\u0131\u011f\u0131n fen dersi kitaplar\u0131ndan ç\u0131kar\u0131lmas\u0131, Amerika’n\u0131n Anayasa Mahkemesi taraf\u0131ndan bile kabul edilmi\u015f, yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131l\u0131\u011f\u0131n ders kitaplar\u0131na girmesi anayasaya ayk\u0131r\u0131 say\u0131larak yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r. <\/strong>\u015eu anda eskisinin yerini az önce bahsetti\u011fim “ak\u0131ll\u0131 tasar\u0131m” ad\u0131 alt\u0131nda sunulan bir ba\u015fka, modernize edilmi\u015f yarat\u0131l\u0131\u015fç\u0131l\u0131k ak\u0131m\u0131 almaya çal\u0131\u015f\u0131yor gibi görünse de, henüz anayasa mahkemesi taraf\u0131ndan olmasa bile, onun alt\u0131nda yer alan yarg\u0131tay ve tüm hukuk kurumlar\u0131nca ak\u0131ll\u0131 tasar\u0131m da anayasaya ayk\u0131r\u0131 olarak s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span> <\/p>\n![\"\"](\"\/image.axd?picture=2012%2f9%2finherit-the-wind.jpg\")
<\/p>\n