{"id":198,"date":"2026-08-21T12:02:47","date_gmt":"2026-08-21T12:02:47","guid":{"rendered":"https:\/\/baharkilic.org\/?p=198"},"modified":"2026-08-21T13:13:53","modified_gmt":"2026-08-21T13:13:53","slug":"olumsuz-denizanasi-turritopsis-dohrnii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baharkilic.org\/?p=198","title":{"rendered":"“\u00d6l\u00fcms\u00fcz” denizanas\u0131 Turritopsis dohrnii"},"content":{"rendered":"

   Turritopsis dohrnii <\/em>ad\u0131ndaki bir denizanas\u0131 türü, dünyadaki tek ölümsüz canl\u0131 olmakla ünlendi. Bu yüzden biraz ilgiyi hak ediyor bence \ud83d\ude42<\/span><\/p>\n

   Daha önce hatal\u0131 bir \u015fekilde Turritopsis nutricula <\/em>olarak s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lan T. dohrnii, <\/em>taksonomik olarak Cnidaria <\/em>(Knidliler) \u015fubesine mensuptur. Bu hayvan\u0131n çap\u0131 sadece 4-5 milimetredir ve ya\u015fam döngüsü de bütün di\u011fer denizanalar\u0131 gibi iki temel a\u015famadan olu\u015fur: Polip <\/strong>ve Medusa evreleri<\/strong>. Hayat\u0131na polip olarak, zemine kök salm\u0131\u015f bir bitki gibi ba\u015flar ve sonra Medusa dönemine girer. Medusa döneminde art\u0131k bir bitkiye de\u011fil denizanas\u0131na benzemektedir. Ömrünün sonuna geldi\u011finde veya ya\u015fam\u0131n\u0131 sürdürebilecek ko\u015fullar\u0131 bulamad\u0131\u011f\u0131nda, denizanas\u0131na dönü\u015fmeden önceki evre olan polip a\u015famas\u0131na geri döner; \u015fartlar uygun hale geldi\u011finde yeniden medusaya, sonra yeniden polipe dönü\u015für ve bu döngü böylece sürüp gider. Yani <\/span>d\u0131\u015far\u0131dan bir etki olmad\u0131g\u0131 sürece ölmez. Buradaki önemli nokta ve bu canl\u0131ya “ölümsüz” s\u0131fat\u0131n\u0131 kazand\u0131ran \u015fey, medusa evresinden sonra ölmesi gerekirken polip evresine geri dönüyor olmas\u0131d\u0131r. <\/span><\/p>\n

\"\"<\/span><\/p>\n

Resim:<\/strong> Polip evresinde T. dohrnii<\/em><\/span><\/p>\n

\"\"<\/span><\/p>\n

Resim:<\/strong> Polip evresinde T. dohrnii<\/em><\/span><\/p>\n

 \"\"<\/span><\/p>\n

Resim: <\/strong>Medusa evresinde T. dohrnii<\/em><\/span><\/p>\n

   Bu ola\u011fanüstü canl\u0131 ya\u015fland\u0131\u011f\u0131 için ölmez. Hastaland\u0131\u011f\u0131 veya yaraland\u0131\u011f\u0131 zaman transdifferansiyasyon*<\/strong> yetene\u011fine ba\u015fvurur. Transdifferansiyasyon, sadece bu ölümsüz denizanas\u0131na has bir özellik de\u011fildir. Örne\u011fin kertenkeleler de kopan kuyruklar\u0131n\u0131 ayn\u0131 yöntemle tamir ederler, fakat kertenkelelerin rejenerasyonu çok daha s\u0131n\u0131rl\u0131 ve bölgeseldir. Dolay\u0131s\u0131yla kertenkeleler kuyruklar\u0131n\u0131 yenileyebilseler bile basit yaralar, hastal\u0131k veya ya\u015fl\u0131l\u0131k yüzünden ölürler. T. dohrnii<\/em>’yi öldürmenin tek yolu ise onu tamamen yok etmektir.  <\/span><\/p>\n

*Transdifferansiyasyon: <\/em>Bir hücrenin \u015feklini tamam\u0131yla ba\u015fka bir \u015fekle de\u011fi\u015ftirmesi. Metaplazyan\u0131n bir çe\u015fididir.<\/span><\/p>\n

   Kar\u015f\u0131m\u0131zda, ne zaman uygun görürse hayat\u0131n\u0131 s\u0131f\u0131rdan ba\u015flatma yetene\u011fine sahip bir canl\u0131 var. Kötü seçimler mi yapt\u0131n\u0131z? Bir \u015fans daha m\u0131 istiyorsunuz? Hemen kendinizi yeniden bebek halinize geri çeviriyor, her \u015feye yeniden ba\u015fl\u0131yorsunuz. Ancak Turritopsis dohrnii<\/em> de di\u011fer bütün canl\u0131lar gibi av olmaya dirençli de\u011fildir; ba\u015fka bir canl\u0131n\u0131n sindirim sistemine girdi\u011finde sindirilerek yok edilir. Dikkat edilmesi gereken nokta, “eceliyle ya\u015fl\u0131l\u0131ktan ölme” olay\u0131n\u0131n gerçekle\u015fmiyor olmas\u0131d\u0131r.<\/span> <\/p>\n

\"\"<\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Resim: <\/strong>T. dohrnii<\/em>‘nin ya\u015fam döngüsü<\/span><\/p>\n

  Bu i\u015flem Turritopsis dohrnii<\/em>’de sonsuza kadar devam edebilir. Bu da onu dünyadaki en acaip yarat\u0131klardan biri yapar. Herhangi bir memelinin kendisini \u015fekilsiz bir et y\u0131\u011f\u0131n\u0131na dönü\u015ftürdü\u011fünü ve sonra o et y\u0131\u011f\u0131n\u0131ndan bir bebek olarak hayat\u0131na yeniden ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hayal edin. \u0130\u015fte T. dohrnii’<\/em>nin yapt\u0131\u011f\u0131 budur. DNA’s\u0131n\u0131n kay\u0131p k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 yenileme konusundaki bu ba\u015far\u0131s\u0131, onu insan\u0131n ölümsüzlük aray\u0131\u015flar\u0131 aç\u0131s\u0131ndan çok önemli bir olgu haline getiriyor. Bilim insanlar\u0131 \u015fu anda bu canl\u0131n\u0131n DNA’s\u0131n\u0131 ve genetik yap\u0131s\u0131n\u0131 bakterilere aktararak ölümsüz bakteriler üretmeye çal\u0131\u015f\u0131yorlar. Genetik uzmanlar\u0131 bu canl\u0131n\u0131n s\u0131rr\u0131n\u0131 çözerse, t\u0131p alan\u0131nda ola\u011fanüstü bir ad\u0131m at\u0131lm\u0131\u015f olacak.<\/span> Smithsonian Tropikal Marin Enstitüsünden Dr. Maria Miglietta \u015föyle diyor: “Ölümü baypas edebildikleri için say\u0131lar\u0131 gitgide art\u0131yor. \u015eu anda sadece Karayip denizlerinde de\u011fil dünyadaki bütün okyanuslarda ya\u015f\u0131yorlar. Küresel bir yay\u0131l\u0131ma tan\u0131k oluyoruz.<\/em>” <\/span> <\/span><\/p>\n

 <\/p>\n