{"id":26,"date":"2026-08-21T11:58:08","date_gmt":"2026-08-21T11:58:08","guid":{"rendered":"https:\/\/baharkilic.org\/?p=26"},"modified":"2026-08-21T13:49:41","modified_gmt":"2026-08-21T13:49:41","slug":"the-man-from-earth-dunyali","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baharkilic.org\/?p=26","title":{"rendered":"The Man from Earth (D\u00fcnyal\u0131)"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/strong><\/span><\/p>\n

Yönetmen: <\/strong>Richard Schenkman <\/em>(IMDB)<\/a><\/span> <\/p>\n

     <\/em><\/strong><\/span>2007 yap\u0131m\u0131 filmin senaryosu<\/span> Jerome Bixby<\/span><\/span>‘nin son eseridir ve hikayeyi 1998 y\u0131l\u0131nda ölüm dö\u015fe\u011finde tamamlam\u0131\u015ft\u0131r. (Bu yaz\u0131 SPOILER içermektedir.)<\/span><\/span><\/p>\n

Filmdeki karakterler:<\/span> <\/h3>\n

John Oldman: tarih bilimci<\/span><\/p>\n

Art: arkeolog<\/span><\/p>\n

Dan: antropolog<\/span><\/p>\n

Harry: biyolog<\/span><\/p>\n

Edith: teolog ve inançl\u0131 bir Hristiyan<\/span><\/p>\n

Will Gruber: psikiyatrist<\/span><\/p>\n

Sandy: tarih bilimci<\/span><\/p>\n

Linda: Art’\u0131n ö\u011frencisi<\/span> <\/p>\n

   Ba\u015far\u0131l\u0131 bir tarih profesörü olan John Oldman, bir gün 10 y\u0131l\u0131n\u0131 verdi\u011fi akademik kariyerinden aniden vazgeçerek üniversitedeki görevinden de, \u015fehirden de ayr\u0131lmaya karar verir. Bütün e\u015fyalar\u0131n\u0131 toplam\u0131\u015ft\u0131r ama son gecesini ona veda etmeye gelen, üniversitede her biri belli bir dalda uzman olan arkada\u015flar\u0131yla geçirmeye karar verir. Filmin daha ba\u015f\u0131nda, e\u015fyalar\u0131 aras\u0131nda bulunan bir Van Gogh tablosu teoloji profesörü olan Edith’in ilgisini çeker.<\/span> <\/p>\n

\"\"<\/p>\n

   John, filmin neredeyse tamam\u0131n\u0131n geçti\u011fi mekan olan küçük kulübede, arkada\u015flar\u0131n\u0131n ona neden böyle aniden \u015fehirden ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair sordu\u011fu sorulara kar\u015f\u0131l\u0131k sonunda \u015fu cevab\u0131 verir:  “Ben asl\u0131nda 14 bin y\u0131ld\u0131r hayatta kalan bir Cro-Magnon insan\u0131y\u0131m. Bugüne kadar 10 y\u0131ldan fazla hiçbir yerde kalamad\u0131m çünkü insanlar 10 y\u0131l geçip de benim hiç ya\u015flanmad\u0131\u011f\u0131m\u0131 görünce \u015füpheleniyordu.” <\/span><\/p>\n

   Ve film esas bundan sonra ba\u015flar. Filmin tamam\u0131, arkada\u015flar\u0131n\u0131n konuya dair ortaya att\u0131\u011f\u0131 bilimsel ve felsefi diyaloglardan meydana gelmi\u015ftir ve John’un öne sürdü\u011fü argüman\u0131n do\u011frulu\u011funu anlamaya, kan\u0131tlamaya veya yalanlamaya yönelik farkl\u0131 bilim insanlar\u0131n\u0131n tepki ve fikirlerini içerir. Bütün bunlar olurken, daha do\u011frusu konu\u015fulurken, bize de 87 dakika boyunca kendi sorular\u0131m\u0131z\u0131 sormak ve bu nefis tart\u0131\u015fma konusunun tad\u0131n\u0131 ç\u0131karmak dü\u015fer.<\/span><\/p>\n

Not:<\/strong> \u0130lk ke\u015ffedilen H. sapiens<\/em> fosili 1868 y\u0131l\u0131ndaki Cro-Magnon1<\/strong>’dir ve 30 bin y\u0131l önce ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. Cro-Magnon kültürünün ve giyim, oymac\u0131l\u0131k ve heykeltra\u015fl\u0131k gibi hünerlerin ortaya ç\u0131k\u0131\u015f\u0131yla alet setleri karma\u015f\u0131kla\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. <\/span>\u0130nsan\u0131n evrimiyle illgili daha detayl\u0131 bilgi almak için t\u0131klay\u0131n<\/a>.<\/span><\/span> <\/p>\n

   John’\u0131n isteksizce etti\u011fi bu itiraf sonras\u0131nda, ilk ba\u015fta kimse konuyu ciddiye almaz, John’\u0131n dalga geçti\u011fini sanarak sohbete devam ederler. Ama bir süre sonra herkes kendi dal\u0131na yönelik sorular sormaya ve John da hepsine tutarl\u0131 cevaplar vermeye ba\u015flay\u0131nca, diyaloglar renklenir. Arkeolog olan Dan, itiraftan önce sehpan\u0131n üzerinde buldu\u011fu ve John’\u0131n üst paleolitik döneme ait oldu\u011funu söyledi\u011fi bir ta\u015f alete odaklan\u0131r. Biyolog olan Harry, rejenerasyon ve dokular\u0131n ölümsüzlü\u011füyle ilgili sorular sorar. John hikayesine devam ederek 2 bin y\u0131l boyunca bir Sümerli olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131, sonra Hamurabi’nin yönetimindeki Babil imparatolu\u011funun bir ferdi oldu\u011funu, ondan sonra da Buda’n\u0131n ö\u011frencisi olarak hayat\u0131n\u0131 sürdürdü\u011fünü anlat\u0131r. K\u0131talar\u0131n ayr\u0131lmas\u0131ndan, modern toplumlar\u0131n do\u011fu\u015funa kadar kabaca bütün önemli tarihi olaylar\u0131 ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r John. Ve anlatt\u0131klar\u0131nda hiçbir tutars\u0131zl\u0131k veya hikayesinde en ufak bir aç\u0131k yoktur.<\/span> <\/p>\n

   Arkada\u015flar\u0131 taraf\u0131ndan John’a yöneltilen çe\u015fitli sorulardan birisi de herhangi bir dine inan\u0131p inanmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r. John burada tipik bir agnostik tavr\u0131 sergiler ve herhangi bir dinin tanr\u0131s\u0131na inanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ama böylesi bir varl\u0131\u011f\u0131n olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 da tam olarak inkar edecek kan\u0131t\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 söyler. Bugüne kadar bir Tanr\u0131’n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na inanma ihtiyac\u0131 duymad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da ekler. Bu noktaya kadar yumu\u015fak ve uyumlu bir karakter imaj\u0131 çizen din profesörü Edith, John’\u0131n kendisinin \u0130sa oldu\u011funu iddia etmesi üzerine sinir krizinin e\u015fi\u011fine gelir. Buda’dan e\u011fitim ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 söyleyen John, insanlara onun ö\u011fretisini anlatmak üzere Celile’ye göçmü\u015f ama i\u015fler dü\u015fündü\u011fü gibi gitmemi\u015f ve insanlar ona ve anlatt\u0131klar\u0131na hiç hesapta olmayan ilahi kavramlar yak\u0131\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130sa, John’\u0131n ta kendisidir bu durumda! Hristiyanl\u0131k da böyle do\u011fmu\u015ftur John’\u0131n anlatt\u0131\u011f\u0131na göre. Bu argüman Edith taraf\u0131ndan önce öfke, sald\u0131rganl\u0131k ve bir süre sonra da gözya\u015flar\u0131yla kar\u015f\u0131lan\u0131r. Bütün hayat\u0131n\u0131 dini inanc\u0131 üzerine kurmu\u015f olan Edith için böylesi bir itiraf kabul edilemez bir \u015feydir ve tüm inançl\u0131 insanlarda gördü\u011fümüz \u015fekilde bu itiraf, ilk söylendi\u011fi andan itibaren Edith taraf\u0131ndan \u015fiddetle reddedilir.<\/span> <\/p>\n

   Bütün bunlar ya\u015fan\u0131rken özellikle Art, John’\u0131n bir ak\u0131l hastal\u0131\u011f\u0131 olabilece\u011finden veya bir uyu\u015fturucunun etkisi alt\u0131nda oldu\u011fundan \u015füphelenmeye ba\u015flar ve psikiyatrist olan Will Gruber’i telefonla arayarak John’\u0131 gözlemlemesi ve gerekli tedbiri almas\u0131 için onu da ortama davet eder.<\/span> <\/p>\n

   Gruber’in geli\u015fiyle, konu ölümsüzlük ve  “ölmüyor olman\u0131n adaletsizli\u011fine” gelir ki bunun sebebi sonradan ortaya ç\u0131kar: Gruber e\u015fini yeni kaybetmi\u015ftir ve ölümsüz oldu\u011funu iddia eden bu adama kar\u015f\u0131 öfke duymaktad\u0131r. Bu öfke, Gruber’in John’\u0131, insanlar\u0131n ya\u015fam enerjisini emerek hayatta kalan bir vampir olarak tan\u0131mlamas\u0131na ve onu silahla tehdit etmesine kadar gider. Senaryolardaki genel kural olan “bir silah varsa mutlaka o senaryo içinde ate\u015flenir”  tezi de bu al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k senaryoda çürür, çünkü Gruber do\u011frulttu\u011fu silah\u0131 asla ate\u015flemez.<\/span> <\/p>\n

   Bütün gece süren bu bilimsel  tart\u0131\u015fma \u015föleninin sonunda John, arkada\u015flar\u0131n\u0131n gerçe\u011fi çok da kald\u0131ramad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve dünyalar\u0131n\u0131n y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 görünce, söyledi\u011fi her \u015feyin ba\u015f\u0131ndan beri yalan oldu\u011funu, kendisinin de herkes gibi normal bir insan oldu\u011funu yalandan da olsa itiraf ederek veda gecesini sonland\u0131r\u0131r.<\/span> <\/p>\n

Not:<\/strong> John’\u0131n hayat\u0131 boyunca kulland\u0131\u011f\u0131 pek çok isimden biri de filmdeki ismi olan John Oldman’d\u0131r. Bu isimde de bir ipucu verir asl\u0131nda: <\/span>Old-Man, Ya\u015fl\u0131 veya Eski \u0130nsan anlam\u0131na gelir)<\/span> <\/p>\n

   Konuklar tek tek ayr\u0131l\u0131r, John’\u0131n bütün anlatt\u0131klar\u0131n\u0131n uydurmadan ibaret oldu\u011funu ö\u011frenmenin rahatl\u0131\u011f\u0131, özellikle Edith’in yüzünden okunmaktad\u0131r. Bütün hayat\u0131n\u0131 ve inanc\u0131n\u0131 yeni ba\u015ftan olu\u015fturmak zorunda olmamak büyük bir rahatlama yarat\u0131r insanda \u015füphesiz. \u0130nançlar\u0131, yanl\u0131\u015f olduklar\u0131n\u0131 bilince bile terk etmenin ne kadar zor oldu\u011funun alt\u0131 bir kez daha çizilmi\u015f olur filmde böylece.  <\/span>Ba\u015f\u0131ndan beri John’a en çok inanan ki\u015filer Dan ve ona a\u015f\u0131k olan Sandy olmu\u015ftur bu arada.<\/span> <\/p>\n

   En son Gruber ve Sandy kal\u0131r. Sandy ile John’\u0131n konu\u015fmas\u0131n\u0131 duyan Gruber’i bekleyen sürprizin, filmi henüz izlememi\u015f olanlar için de sürpriz olarak kalmas\u0131n\u0131 istedi\u011fim için son diyaloglarla ilgili bir detay yazm\u0131yorum. John’\u0131n anlatt\u0131klar\u0131n\u0131n gerçek mi yoksa uydurma m\u0131 oldu\u011fu konusunda da hükmü vermemizi sa\u011flayan bu son sahnedir nitekim. Filmi izlemeniz gerekiyor onu ö\u011frenmek için \ud83d\ude42<\/span> <\/p>\n

Filmden baz\u0131 replikler<\/span>:<\/span> <\/h3>\n
    \n
  • Edith’in öfke patlamas\u0131na cevaben Harry:<\/span> <\/span>Edith, ben Tevrat okuyarak büyüdüm, e\u015fim de Kuran okuyarak. Büyük o\u011flum ateist, en küçük o\u011flum bir scientolog, k\u0131z\u0131m da Hinduizm okuyor. San\u0131r\u0131m evimin salonunda bir din sava\u015f\u0131 ç\u0131kmas\u0131 için yeterince sebep var, ama ailemizde herkes birbirine kar\u015f\u0131 ho\u015fgörülü olabiliyor.<\/em><\/span><\/li>\n
  • Dan:<\/span> Ben eve gidip biraz akl\u0131 selim kazanmak için Star Trek izleyece\u011fim.<\/em><\/span><\/li>\n
  • John, \u0130sa oldu\u011fu zamanlarda, Buda’dan ö\u011frendiklerini insanlara aktarmaya çal\u0131\u015f\u0131rken, onlar\u0131n bunu nas\u0131l yanl\u0131\u015f yorumlad\u0131klar\u0131n\u0131 anlat\u0131r ve der ki:<\/span> Ben de bunu ö\u011fretmeye çal\u0131\u015ft\u0131m. Ama bir y\u0131lan bir kad\u0131na zorla bir elma yedirdi ve mahvolduk.<\/em><\/span><\/li>\n
  • Edith:<\/span><\/span> Tanr\u0131 her yerdedir. Ama biz onu göremiyoruz.<\/span><\/em><\/li>\n<\/ul>\n

               Harry:<\/span> Pff…Benim de elimden gelenin en iyisi bu olsayd\u0131 ben de saklan\u0131rd\u0131m tabi.<\/em><\/span><\/p>\n

      \n
    • Gruber:<\/span> Madem ölümsüzsün John, \u015fimdi seni vurursam hayatta kal\u0131r m\u0131s\u0131n?<\/em><\/span><\/li>\n<\/ul>\n

                 John:<\/span> Ölümsüz oldu\u011fumu söylemedim, sadece ya\u015fl\u0131y\u0131m. Ölebilirim belki. O zaman da hayat\u0131n\u0131n sonuna kadar “acaba vurdu\u011fum neydi?” diye merak edersin.<\/em> <\/span><\/p>\n

        \n
      • John<\/span> (Herkes \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k dolu bak\u0131\u015flarla onu dinlemektedir): Cristopher Columbus ile seyahat etme \u015fans\u0131m vard\u0131 ama pek macerac\u0131 bir tip de\u011fildim. Dünyan\u0131n yuvarlak oldu\u011fundan neredeyse emindim ama yine de bir yerlerde ucundan dü\u015ferim diye de korkuyordum. <\/em><\/span><\/li>\n<\/ul>\n

                  Art:<\/span> Etraf\u0131na bir bak John, biz az önce o uçtan dü\u015ftük bile!<\/em><\/span><\/p>\n

          \n
        • Dan: “John anlatt\u0131klar\u0131n\u0131 hiçbir \u015fekilde kan\u0131tlayamaz. Nas\u0131l biz de ayn\u0131 \u015fekilde kesin olarak yalanlayamazsak. Ne kadar aç\u0131k fikirli ve e\u011fitimli olursak olal\u0131m, anlatt\u0131klar\u0131n\u0131 kesin olarak yalanlamam\u0131z mümkün de\u011fil! Dostum ya gerçekten bir ma\u011fara adam\u0131, ya deli, ya da bir yalanc\u0131. O halde madem böyle dü\u015fünüyoruz, konu\u015fmaya devam edelim.”<\/em><\/span><\/li>\n
        • Art:<\/span> Bu anlatt\u0131klar\u0131n akl\u0131 selime kar\u015f\u0131 i\u015flenmi\u015f bir suçtur.<\/em><\/span><\/li>\n<\/ul>\n

              <\/span><\/em>       John:<\/span> Rölativite ve Kuantum Fizi\u011fi de öyledir ama ..Do\u011fa bu \u015fekilde i\u015fler.<\/em><\/span><\/p>\n

            \n
          • John:<\/span> Her 50 y\u0131lda bir Yeni Gine’ye gider, beni Tanr\u0131 ilan etmi\u015f olan bir kabilenin insanlar\u0131yla birlikte vakit geçiririm. Heykelimi bile diktiler.<\/em><\/span><\/li>\n
          • Gruber:<\/span> Ne zaman \u0130sa oldu\u011funa inanmaya ba\u015flad\u0131n?
            <\/em>John:<\/span> Sen ne zaman psikiyatrist oldu\u011funa inanmaya ba\u015flad\u0131n?<\/em><\/span> <\/li>\n<\/ul>\n

               Son olarak, <\/span>çok dü\u015fük bütçeyle çekilen bu film bence mükemmele yak\u0131n oyunculu\u011fu ve sürükleyici argümanlar\u0131yla tam bir ba\u015fyap\u0131t: Tekrar tekrar izlenesi, her seferinde yeni fikirlere gebe, entelektüel bir \u015fölen. Sorgulamaktan ve olas\u0131l\u0131klar\u0131 dü\u015fünmekten çekinmeyen insanlar\u0131n “en kaliteli içeri\u011fe sahip filmler” listesinde yer almay\u0131 fazlas\u0131yla hak ediyor. Ayr\u0131ca birçok insana varolu\u015funu ve e\u011fer varsa dini inanc\u0131n\u0131 sorgulatacak kadar da önemli bir yap\u0131t. Uzun laf\u0131n k\u0131sas\u0131, kitap okur gibi izlenmesi gereken bir film Man From Earth<\/em>.<\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

            Yönetmen: Richard Schenkman (IMDB)       2007 yap\u0131m\u0131 filmin senaryosu Jerome Bixby‘nin son eseridir ve hikayeyi 1998 y\u0131l\u0131nda ölüm dö\u015fe\u011finde tamamlam\u0131\u015ft\u0131r. (Bu yaz\u0131 SPOILER içermektedir.) Filmdeki karakterler:  John Oldman: tarih bilimci Art: arkeolog Dan: antropolog Harry: biyolog Edith: teolog ve inançl\u0131 bir Hristiyan Will Gruber: psikiyatrist Sandy: tarih bilimci Linda: Art’\u0131n ö\u011frencisi     Ba\u015far\u0131l\u0131 bir tarih profesörü olan […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-26","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sinema"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":483,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26\/revisions\/483"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}