{"id":86,"date":"2026-08-21T12:01:07","date_gmt":"2026-08-21T12:01:07","guid":{"rendered":"https:\/\/baharkilic.org\/?p=86"},"modified":"2026-08-21T13:49:04","modified_gmt":"2026-08-21T13:49:04","slug":"ve-insan-sentetik-yasami-yaratti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baharkilic.org\/?p=86","title":{"rendered":"Ve insan, sentetik ya\u015fam\u0131 yaratt\u0131!"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\">&nbsp; &nbsp;Craig Venter ve ekibi 2010 y\u0131l\u0131n\u0131n May\u0131s ay\u0131nda bilim d&uuml;nyas\u0131nda tarihe ge&ccedil;ecek bir duyuru yaparak sentetik DNA ile &ccedil;al\u0131\u015fan ilk ya\u015fam formunu yaratt\u0131klar\u0131n\u0131 <span style=\"text-decoration: underline;\"><a href=\"http:\/\/www.sciencemag.org\/content\/329\/5987\/52.abstract\" target=\"_blank\">duyurmu\u015ftu<\/a><\/span>. &Ccedil;al\u0131\u015fmada, basit yap\u0131ta\u015flar\u0131n\u0131n bir araya getirilmesiyle &uuml;retilen sentetik (yani insan yap\u0131m\u0131) <strong><em><em>M. mycoides<\/em><\/em><\/strong><em>&nbsp;<\/em>bakteri&nbsp;DNA&#8217;s\u0131, kendi genomu bo\u015falt\u0131lm\u0131\u015f olan <strong><em>M. capricolum<\/em><\/strong>&nbsp;bakteri h&uuml;cresine&nbsp;enjekte edilmi\u015f; sonras\u0131nda cans\u0131z oldu\u011funu s&ouml;yleyebilece\u011fimiz bu h&uuml;cre, canl\u0131l\u0131k kazanmakla kalmam\u0131\u015f, &uuml;reme gibi &ouml;nemli i\u015flevleri de yerine getirerek <em><em><em>M. mycoides <\/em><\/em><\/em>kolonileri meydana getirmi\u015fti.&nbsp;Dini &ccedil;evrelerce&nbsp;<em>Tanr\u0131 rol&uuml; yapmaya &ccedil;al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131<\/em>&nbsp;gerek&ccedil;esiyle ele\u015ftirilen Craig Venter, videoda&nbsp;bu &ouml;nemli &ccedil;al\u0131\u015fmay\u0131 anlat\u0131yor.&nbsp;(Video &ccedil;evirisi i&ccedil;in&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/treeofevolution\" target=\"_blank\">Evrim A\u011fac\u0131<\/a>&#8216;na te\u015fekk&uuml;r.)&nbsp;Craig Venter bu ba\u015far\u0131y\u0131 \u015f&ouml;yle &ouml;zetliyor:&nbsp;<\/span><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><strong>&#8220;<\/strong>Genetik kodlar\u0131m\u0131z, bedenimizin yaz\u0131l\u0131mlar\u0131d\u0131r. &Uuml;retti\u011fimiz bu bakteri, art\u0131k d&uuml;nyadaki di\u011fer canl\u0131lar gibi ya\u015fayan bir organizma.<strong>&#8221;&nbsp;<\/strong><\/span><\/p>\n<div><iframe loading=\"lazy\" title=\"YouTube video player\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/vHh6KZPVCs0\" width=\"560\" height=\"315\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\"><\/iframe><\/div>\n<div><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\">&nbsp; &nbsp;&ldquo;DNA&#8217;n\u0131n &uuml;retimi kula\u011fa &ccedil;ok basit gelen bir y&ouml;ntemle, bloklar halinde &uuml;retilip sonradan birle\u015ftirilerek yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Tam olarak LEGO&#8217;lar kullan\u0131larak bir canl\u0131l\u0131k materyali &uuml;retmeye benzetilebilir. Adenin, Timin, Guanin, Sitozin ve yard\u0131mc\u0131 di\u011fer molek&uuml;ller &ccedil;e\u015fitli \u015fekillerde bir araya getirilerek ad\u0131m ad\u0131m DNA yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Do\u011fada da bu basit molek&uuml;llerin olu\u015fumundan sonra &ouml;nce RNA&#8217;n\u0131n, sonra DNA&#8217;n\u0131n kademe kademe evrimle\u015fti\u011fini ve bu s&uuml;rece paralel olarak 600 milyon y\u0131l i&ccedil;erisindeki katrilyonlarca deneme-yan\u0131lma sonucunda basitten giderek, ad\u0131m ad\u0131m karma\u015f\u0131kl\u0131\u011fa ilerleyen canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n olu\u015ftu\u011funu biliyoruz. \u0130\u015fte Venter ve ekibi bu ilkin ad\u0131mlar\u0131 takip etmi\u015ftir diyebiliriz. Hatta Venter, canl\u0131l\u0131kla ve canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n yarat\u0131lmas\u0131yla adeta alay edercesine, genoma baz\u0131 eklentiler yapm\u0131\u015ft\u0131r. Adenin, Timin, Guanin ve Sitozin&#8217;i kullanarak bir kod geli\u015ftirmi\u015f ve yaratt\u0131\u011f\u0131 DNA&#8217;n\u0131n i&ccedil;erisine ekibindeki 46 ara\u015ft\u0131rmac\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131 ve soyad\u0131n\u0131, 1 adet e-posta adresini, 1 web sitesi adresini ve birka&ccedil; farkl\u0131 \u0130ngilizce atas&ouml;z&uuml;n&uuml;\/&ouml;zdeyi\u015fi kodlayarak eklemi\u015ftir. K\u0131saca i\u015fe yaramaz bu k\u0131s\u0131mlar\u0131 ekleyerek canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n s\u0131radanl\u0131\u011f\u0131n\u0131<strong style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\">&nbsp;<\/strong>bilim d&uuml;nyas\u0131n\u0131n surat\u0131na adeta &ccedil;arpm\u0131\u015ft\u0131r.&rdquo;&nbsp;<\/span><\/div>\n<div><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><img decoding=\"async\" src=\"\/image.axd?picture=2013%2f11%2find5.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" \/><\/span><\/div>\n<h3>\u015eu yaz\u0131lar da ilginizi &ccedil;ekebilir:<\/h3>\n<ul>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a href=\"\/post\/2011\/08\/10\/Dunyadaki-canliligin-kaynaginin-goktaslari-olduguna-dair-onemli-bulgu\" target=\"_blank\">D&uuml;nyadaki canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n kayna\u011f\u0131n\u0131n g&ouml;kta\u015flar\u0131 oldu\u011funa dair &ouml;nemli bulgu<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a href=\"\/post\/2011\/05\/29\/Canli-molekullerin-cansiz-sureclerle-uremesi\">Canl\u0131 molek&uuml;llerin cans\u0131z s&uuml;re&ccedil;lerle &uuml;remesi<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a href=\"\/post\/2011\/06\/15\/Canliligin-olusumu-ve-dogal-secilimin-rolu\" target=\"_blank\">Canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n olu\u015fumu ve yapay se&ccedil;ilimin rol&uuml;<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a href=\"\/post\/2012\/07\/04\/Yeni-Baslayanlar-icin-Yasamin-Kokeni\">Yeni Ba\u015flayanlar i&ccedil;in Ya\u015fam\u0131n K&ouml;keni<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a href=\"\/post\/2012\/07\/25\/Evrende-yasam-tesaduf\">Evrende ya\u015fam olmas\u0131 ka&ccedil;\u0131n\u0131lmaz m\u0131, yoksa b&uuml;y&uuml;k bir tesad&uuml;f m&uuml;?<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a href=\"\/post\/2011\/03\/06\/Miller-Urey-deneyi\" target=\"_blank\">Miller-Urey deneyi<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a href=\"\/post\/2011\/04\/25\/abiyogenesis-theories\" target=\"_blank\">Abiyogenez hipotezleri<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a href=\"\/post\/2013\/11\/16\/DNA_dijital_sinyale_donusturmek_Craig-Venter_ile_roportaj\">DNA&rsquo;y\u0131 dijital bir sinyale d&ouml;n&uuml;\u015ft&uuml;rmek &#8211; Craig Venter ile r&ouml;portaj<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\"><a style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\" href=\"\/post\/2012\/08\/26\/DNA_adeta_bir_hafiza-karti\">DNA adeta bir haf\u0131za kart\u0131<\/a><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\">&nbsp;&nbsp;<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"\/image.axd?picture=2012%2f6%2fVenter_and_artificial_life.jpg\" alt=\"\" width=\"262\" height=\"157\" \/><\/span>&nbsp;<\/p>\n<p><span style=\"font-family: verdana, geneva; font-size: small;\">&nbsp;<\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; &nbsp;Craig Venter ve ekibi 2010 y\u0131l\u0131n\u0131n May\u0131s ay\u0131nda bilim d&uuml;nyas\u0131nda tarihe ge&ccedil;ecek bir duyuru yaparak sentetik DNA ile &ccedil;al\u0131\u015fan ilk ya\u015fam formunu yaratt\u0131klar\u0131n\u0131 duyurmu\u015ftu. &Ccedil;al\u0131\u015fmada, basit yap\u0131ta\u015flar\u0131n\u0131n bir araya getirilmesiyle &uuml;retilen sentetik (yani insan yap\u0131m\u0131) M. mycoides&nbsp;bakteri&nbsp;DNA&#8217;s\u0131, kendi genomu bo\u015falt\u0131lm\u0131\u015f olan M. capricolum&nbsp;bakteri h&uuml;cresine&nbsp;enjekte edilmi\u015f; sonras\u0131nda cans\u0131z oldu\u011funu s&ouml;yleyebilece\u011fimiz bu h&uuml;cre, canl\u0131l\u0131k kazanmakla kalmam\u0131\u015f, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-86","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bilim"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/86","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=86"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/86\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":481,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/86\/revisions\/481"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=86"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=86"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baharkilic.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=86"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}